Thứ Năm, 19 tháng 5, 2016

THÁNG NĂM


Trần Nhương




Tháng Năm buồn không thể buồn hơn
Anh héo rũ trong bộn bề ý nghĩ
Muốn vô cảm cho lòng mình hoan hỉ
Mà không sao làm được điều này
.
Biển rất xa đâu phải gần đây
Sao sóng đổ vào anh giông tố
Vị mặn đắng cả trong hơi thở
Đêm chập chờn xác cá suốt cơn mơ
.
Một em gái bị hiếp dâm và giết
Trước sân nhà vết máu đỏ nhân gian
Khi cái ác lên ngôi khủng khiếp
Nạn côn đồ cùng tham nhũng tràn lan
.
Lời nói thật không còn tin là thật
Giả dối thành lối sống hàng ngày
Lòng tin ấy bỗng dưng vơi mất
Tà đạo làm mê muội cơn say

Thứ Tư, 18 tháng 5, 2016

NGHỊCH LÍ TẬP CẬN BÌNH


Nguyễn Quang Dy

The Paradox of Xi Jinping: Dr Jerkyll & Mr Hide?


Sau hơn ba năm cầm quyền, Tập Cận Bình đã thâu tóm và tập trung quyền lực tuyệt đối như một nhà độc tài (hay bạo chúa) không kém gì Mao (hay Caesar). Tập vừa là chủ tịch nước và tổng bí thư, vừa là chủ tịch quân ủy trung ương và tổng tư lệnh. Nhiều người ngỡ ngàng và thất vọng, vì Tập “ngày càng giống Mao chứ không giống Đặng Tiểu Bình”.
Thực ra Tập không giống Mao mà cũng chẳng giống Đặng. Trong khi Mao độc đoán, vô tổ chức và ham chơi, thì Tập rất kỷ luật và chuyên nghiệp. Trong khi Đặng thực dụng, chủ trương lãnh đạo tập thể và phân quyền, thì Tập lại giáo điều, chủ trương lãnh đạo cá nhân và chuyên quyền. Có người tưởng Tập sẽ giống Gorbachev (muốn thay đổi nguyên trạng) nhưng Tập làm ngược lại Gorbachev (muốn duy trì nguyên trạng). Có người ví Tập như bạo chúa Caesar hay hoàng đế Chu Lệ thời nhà Minh (với bộ máy thanh trừng “Đông Xưởng” đáng sợ). Tổng thống Nixon đã thừa nhận trước khi qua đời (1994), “Chúng ta có thể đã tạo ra con quái vật Frankenstein”. Phải chăng Tập Cận Bình là hiện thân của Frankenstein?
Vậy Tập Cận Bình thực sự là ai? Đó là câu hỏi của Andrew Nathan trong bài điểm sách (“Who Is Xi?”, Andrew Nathan, New York Review of Books, May 12, 2016 Issue). Dường như Tập Cận Bình đã trở thành một nhân vật bí hiểm đa nhân cách (như “Dr Jerkyll & Mr Hide”). Tác phẩm kinh điển này của Robert Louis Stevenson (1886) đã trở thành một hình tượng văn học hữu ích. Một bác sỹ khả kính (Dr Jerkyll) có thể biến thành một kẻ quỷ quái và độc ác (Mr Hide) nếu uống phải một liều thuốc cực đoan (như Maoism).

Thứ Ba, 17 tháng 5, 2016

CUỘC ĐỜI KỲ LẠ CỦA NHÀ VĂN NGA MIKHAIL BULGAKOV


Tô Hoàng


Nhà văn Mikhail Bulgakov


Ngày 15 tháng 5 năm 2016 vừa qua, kỷ niệm lần thứ 125 ngày sinh của nhà văn Nga nổi tiếng Mikhail Bulgakov. Cùng với B. Pasternak và muộn hơn là A. Solzhnitsyn, ông đã cất tiếng nói lên án chế độ chuyên quyền, những điều trái logic cùng nhiều tệ nạn khác của đất nước mình dưới thời Xô Viết.
Người đọc Việt nam đã may mắn làm quen với hầu hết gia tài văn xuôi của M.Bulgakov như “ Thợ cả và Margarit”, “ Trái tim Chó”, “ Những quả trứng định mệnh”, “ Tuyển tập văn xuôi của M. Bulgakov”qua phần chuyển ngữ kỹ càng, công phu của dịch giả Đoàn Tử Huyến…

NHỮNG TẬP BẢN THẢO
KHÔNG BỊ ĐỐT

Bungakov tự gọi mình là “ Con sói bị săn đuổi” trong văn học ( theo sự tính toán của ông có tới 301 bài phê bình, đả kích sáng tác của ông; trong số đó chỉ có 3 bài đọc tạm được ). Không giống nhiều nhà văn khác, chính ông cũng là người lên án mình không xót thương. Từ những trang ghi chép của nhà văn, chúng ta đọc được những dòng như thế này: “ Bỏ sọt rác ráo trọi..”, “ Mình đang làm những điều vô bổ”, ” Một nỗi buồn âm ỉ trong tôi”, “ Xé, đốt hết cho khuất mắt thiên hạ. Nhưng không bao giờ được xé, đốt với chính mình!”. Luôn luôn nghiêm khắc phán xét bản thân và những gì viết ra từ đỉnh cao của lương tâm, của đòi hỏi sức sống lâu bền cho tác phẩm, không phải tình cờ M.Bulgakov tự coi mình là “ Nhà văn kỳ bí”. Chuyện kể rằng vào năm 1926, trong một lần khám xét, người ta đã tìm thấy trong căn phòng của M.Bulgakov những trang nhật ký và truyện vừa “ Trái tim chó” viết chung trong một cuốn tập. Những tranh nhật kỳ thì biến mất vĩnh viễn. Còn “ Trái tim chó “ hai năm sau được hoàn trả cho chủ nhân. Có ức thuyết cho rằng văn hào Macxim Gorki đã trợ giúp vào việc này.


Thứ Bảy, 14 tháng 5, 2016

"NHÀ CĂM HỌC" VÀ CHUYỆN CON CÁ BỊ VẶT CHỤI LÔNG

Máu biển, tranh Trần Nhương



Châu Phú


 “Con cá bị vặt trụi lông, bị khóa chặt vây, bị rút hết xương, vật vờ trôi trên chăn bông đệm mút, thở bằng máy điều hòa…”
Ông bạn cùng phòng ký túc thời quần loe, tóc dài ấy, cơm chiều xong biến đi một lúc, khi về ào ập mặt đầy trịnh trọng mà rằng: sau 3 tháng tập trung lực lượng, làm việc nghiêm túc, khẩn trương, nay đã tìm ra nguyên nhân vụ mất trộm 1 kí-lô mì chính gây xôn xao tại nhà ăn trường N. nhé.
Cả phòng há hốc mồm, bỏ cả sách vở bút mực, vặn to đèn dầu lên mà hóng hớt. Hắn thủng thẳng, có 3 nguyên nhân. Một, trộm từ bên ngoài đột nhập vào khoắng gọn. Hai, trộm từ chính nhà ăn của trường luồn từ trong tuồn ra. Ba, có sự kết hợp của trộm ngoài lẫn trong nhưng không tìm thấy dấu vết…
Tác giả câu chuyện vốn là tay khôi hài có cỡ, học giỏi, ra trường làm nghiên cứu rồi lên đến chức “trưởng” ở một viện khoa học xã hội, ngành Căm-pu-chia học. Gặp nhau anh em cứ là “Chào viện sỹ, chào “nhà căm học”. Có 3 nguyên nhân rằng, thì, là…”
***
Hôm kia, đang tủm tỉm cười một mình khi vào mạng đọc tin về thủy triều đỏ thì “nhà căm học” của tôi nhảy vào, điệu bộ chả khác tẹo nào so với mấy chục năm về trước.
Rằng có hiện tượng một dải nước biển đỏ kéo dài chừng hơn cây số gần bờ ở xã Nhân Trạch, huyện Bố Trạch, tỉnh Quảng Bình vừa được loan đi hôm trước thì ngay hôm sau, các nhà khoa học tâm huyết của nước nhà đã nhanh chóng vào cuộc và sớm đưa ra... 3 kết quả khác nhau nhé.
Một. Tối 4/5, các nhà khoa học lấy mẫu nước tại chỗ và đã có cuộc họp kéo dài tại tỉnh Hà Tĩnh. GS khoa học Dương Đức Tiến, nguyên giảng viên ĐH Quốc gia Hà Nội cho biết, các nhà khoa học trong nước và quốc tế đưa nhận định chung khẳng định đây là hiện tượng thủy triều đỏ!

Thứ Hai, 9 tháng 5, 2016

THƯ NGỎ VỀ VIỆC LẬP QUỸ "HỖ TRỢ NGUYỄN KHẮC PHỤC"


Quỹ HTNKP

Kính gửi: Các bạn bè, bạn đọc của nhà văn Nguyễn Khắc Phục
Nhà văn Nguyễn Khắc Phục, một tác giả tài hoa với nhiều tác phẩm văn chương và kịch bản (gồm 13 tiểu thuyết, 12 kịch bản phim truyện một tập và nhiều tập, 70 kịch bản sân khấu, mấy chục kịch bản cho các lễ hội. Tất cả đều đã xuất bản, đã dựng thành phim, đã đưa lên sân khấu..Nhiều tác phẩm gây tiếng vang như HỌC PHÍ TRẢ BẰNG MÁU. THĂNG LONG KÍ
Ông bị bạo bệnh (ung thư phổi), điều trị gần một năm nay tại Viện 103.
Tuy các thày thuốc, người bạn đời và gia đình đã chăm sóc tận tình, nhưng bệnh vẫn ngày càng nặng, đến nay đã di căn giai đoạn cuối. Gần một năm nay, NKP và gia đình đã chiến đấu kiên cường với bạo bệnh, cũng đồng nghĩa với cạn kiệt về sức lực và tài lực.
Lâu nay, nhiều thân hữu đã đến thăm hỏi và giúp đỡ bằng nhiều cách, nhưng chi phí thuốc men chữa bệnh không nhỏ. Nay nhóm bạn bè của Nguyễn Khắc Phục tự khởi sướng "Quỹ hỗ trợ Nguyễn Khắc Phục" để kêu gọi bạn bè, bạn đọc gần xa đóng góp giúp đỡ với tinh thần "lá lành đùm lá rách" . Số tiền đóng góp xin chuyển vào tài khoản “Quỹ Hỗ trợ NKP”.
QUỸ HỖ TRỢ NKP được nhóm ủy nhiệm cho nhà báo Nguyễn Quang Dy làm chủ tài khoản:
Tài khoản VND
Nguyễn Quang Dy
Số tài khoản: 06700014126754
Ngân hàng TMCP Đông Nam Á - Seabank
Tài khoản ngoại tệ:
Nguyen Quang Dy
Account No: 06737014126754
Southeast Asia Commercial Joint Stock Bank - Seabank
Swift code: Seavvnx

Quy định Quỹ Hỗ trợ NKP (tạm thời)
1. Đây là quỹ thiện nguyện, do nhóm bạn hữu Nguyễn Khắc Phục tự ý lập ra trên cơ sở tự nguyện, không phải do Nguyễn Khắc Phục và gia đình hay bất cứ tổ chức nào.

Chủ Nhật, 8 tháng 5, 2016

"ĐẤT NƯỚC MÌNH NGỘ QUÁ PHẢI KHÔNG ANH"


Vỹ Đặng


Thơ Trần Thị Lam/ Vỹ Đặng, đò đưa


Một đời học văn, một đời viết báo, tôi đã đọc nhiều bài thơ viết về đất nước. Những bài thơ viết về đất nước và những bài lấy hẳn tiêu đề là ĐẤT NƯỚC. Đất nước hiện lên trong văn chương, trong thơ ca một thuở đầy tự hào, tỏa sáng lung linh. Hãy xem: Đất nước trong thơ Nguyễn Đình Thi trong veo, bình yên và đầy chất thơ cùng "gió thổi mùa thu hương cốm mới". Đất nước ấy bị giày xéo thảm thương với "những cánh đồng quê chảy máu / dây thép gai đâm nát trời chiều", nhưng cũng đầy bất khuất: "Súng nổ rung trời giận dữ / Người lên như nước vỡ bờ / Nước Việt Nam từ máu lửa / Rũ bùn đứng dậy sáng loà". Đất nước trong thơ Nguyễn Khoa Điềm là cánh hạc từ ngàn xưa bay về, mang theo linh hồn và tự tình dân tộc. Đất nước là "tóc mẹ thì bới sau đầu", là "cha mẹ thương nhau bằng gừng cay muối mặn", là gấm vóc, là giang san, là thương yêu biết mấy cho vừa: "Đất là nơi anh đến trường / Nước là nơi em tắm / Đất Nước là nơi ta hò hẹn / Đất Nước là nơi em đánh rơi chiếc khăn trong nỗi nhớ thầm / Đất là nơi con chim phượng hoàng bay về hòn núi bạc / Nước là nơi con cá ngư ông móng nước biển khơi...". Đất nước trong ca từ của Phạm Minh Tuấn, diết da như từng nốt nhạc dịu dàng: "Đất nước tôi thon thả giọt đàn bầu...". Còn đất nước trong thơ Chế Lan Viên thì đầy chất thơ ca, và cũng đầy oai hùng bất khuất: "Khi Nguyễn Trãi làm thơ và đánh giặc / Nguyễn Du viết Kiều, đất nước hóa thành văn / Khi Nguyễn Huệ cưỡi voi vào cửa Bắc / Hưng Đạo diệt quân Nguyên trên sóng Bạch Đằng..."